1-apreldan uy va mashina sotib olishda yangi tartib: nimalar o‘zgaradi?

2026-yil 1-apreldan boshlab ko‘chmas mulk hamda ishlab chiqarilganiga 10-yildan oshmagan ayrim transport vositalarini sotish va sotib olishda hisob-kitoblar faqat bank va notarius orqali elektron tarzda amalga oshiriladi.

Endi pulni qo‘ldan qo‘lga berish amaliyoti bekor qilinadi — mablag‘ avval bankdagi eskrou hisobda saqlanadi va faqat shartnoma tasdiqlangandan keyin sotuvchiga o‘tkaziladi.
Eskrou tizimi o‘zi nima?
Eskrou — bu xaridor va sotuvchi o‘rtasidagi hisob-kitobni nazorat qiluvchi maxsus bank hisobvarag‘idir. 

Jarayon qanday kechadi? Qadamma-qadam:

1. Xaridor bankka murojaat qiladi
Uy yoki mashina bo‘yicha kelishuvdan so‘ng bangga ariza beriladi va barcha ma’lumotlar kiritiladi.

2. Bank eskrou hisob ochadi
Bu — pul vaqtincha saqlanadigan maxsus hisob bo‘lib, har ikki tomon xavfsizligini ta’minlaydi.

3. Xaridor pulni eskrou hisobga joylashtiradi
Agar xarid kredit orqali amalga oshirilsa, bank bu haqda notariusga elektron xabar yuboradi.

4. Tomonlar notariusga murojaat qiladi
Oldi-sotdi shartnomasi rasmiylashtirish uchun taqdim etiladi.

5. Notarius bankdan pul mavjudligini tekshiradi
Hisobda mablag‘ bo‘lmasa, shartnoma tasdiqlanmaydi.

6.Notarius shartnomani tasdiqlaydi
Shu paytdan bitim rasmiy kuchga kiradi.

7. Bank pulni sotuvchi hisob raqamiga o‘tkazadi
Odatda shu kuni yoki keyingi ish kunida avtomatik tarzda amalga oshiriladi.

8. Sotuvchi puldan erkin foydalanishi mumkin
Mablag‘ni naqd qilib olish yoki hisobda saqlash imkoniyati mavjud.

Qaysi transport vositalariga tatbiq etiladi?
Ishlab chiqarilganiga 10-yildan oshmagan quyidagi toifalar:
M — yengil avtomobillar va avtobuslar
N — yuk mashinalari
O — pritsep va yarim pritseplar
G — yo‘ltanlamas (4×4) avtomobillar

Ya’ni amalda deyarli barcha turdagi zamonaviy transport vositalari ushbu tartibga kiradi.

Muhim jihat
Agar notarius shartnomani tasdiqlamasa, xaridor eskrou hisobdagi mablag‘ni to‘liq qaytarib olishi mumkin. Ya’ni pul xavfsiz saqlanadi.

Bank Axborot xizmati